រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគ្រោងចំណាយថវិការដ្ឋ ជាង ១០ពាន់លានដុល្លារសម្រាប់ការចំណាយនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦ ដែលទំហំចំណាយនេះ ក៏ផ្ដោតសំខាន់ដែរទៅលើកិច្ចការការពារអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដី។ ចំនួនថវិកាជាតិសម្រាប់ឆ្នាំក្រោយនេះបានកើន ៧,៦% បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៥ ដែលមានទឹកប្រាក់ ៩ពាន់៤រយលានដុល្លារ។ ស្របពេលមានការបង្កើនខ្ទង់ចំណាយនេះរដ្ឋាភិបាលគ្រោងនឹងខ្ចីប្រាក់ចំនួន ៣.១ពាន់លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិកបន្ថែមទៀត ពីដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ដើម្បីយកមកបង្គ្រប់។
រដ្ឋាភិបាលស្នងអំណាចពីឪពុក លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត គ្រោងចំណាយថវិការដ្ឋឆ្នាំ២០២៦ សរុបជាង៤ម៉ឺន (៤០.៩១៣) ប៊ីលានរៀល (ប្រមាណ ១០ពាន់លានដុល្លារ) ដែលថវិការមួយភាគធំ ផ្ដោតទៅលើកិច្ចការការពារអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដី ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលគ្រោងនឹងខ្ចីប្រាក់ចំនួន ៣.១ពាន់លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក បន្ថែមទៀតពីដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ដើម្បីយកមកបង្គ្រប់លើគម្រោងចំណាយនេះ។
យោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់រដ្ឋសភា ដែលបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥ បានឲ្យដឹងថា តាមសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងឆ្នាំ២០២៦ រាជរដ្ឋាភិបាលគ្រោងចំណាយថវិការដ្ឋសរុបជាង៤ម៉ឺន (៤០ ៩១៣) ប៊ីលានរៀល (ប្រមាណ១០ពាន់លានដុល្លារ) ស្មើនឹងជិត១៩ (១៨,៨៥) ភាគរយ នៃផ.ស.ស ឬកើនជិត៨ (៧,៨) ភាគរយ ធៀបនឹងច្បាប់ហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ២០២៥។
ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ លោក អូន ព័ន្ធមុន្នីរ័ត្ន បានអះអាងថា ទំហំចំណាយនេះ ផ្ដោតទៅលើកិច្ចការការពារអធិបតេយ្យ និងបូរណភាពទឹកដី ការថមថយចំណូល និង ការស្រុតចុះនៃប្រាក់សន្សំរបស់រដ្ឋ។
លោក អូន ព័ន្ធមុន្នីរ័ត្ន បានលើកឡើងថា សេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពី ហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងឆ្នាំ២០២៦ ត្រូវបានរៀបចំឡើងក្នុងបរិការណ៍ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងបន្តជំរុញអនុវត្តយ៉ាងសស្រាក់សស្រាំនូវបេសកកម្មដ៏ឧត្តុង្គឧត្តម ជាប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ខ្លួនជាមួយនឹងការប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងមុតមាំ និងឥតរាថយក្នុងការការពារអធិបតេយ្យ បូរណភាពទឹកដី និងថែរក្សាសុខសន្តិភាព រួមទាំងប្រជាជន។
លោក អូន ព័ន្ធមុន្នីរ័ត្ន៖ «ទោះបីជាជួបប្រទះនឹងបញ្ហាប្រឈមយ៉ាងណាក៏ដោយ គម្រោងថវិកាឆ្នាំ ២០២៦ ត្រូវផ្តោតការយកចិត្តទុកដាក់ជាពិសេស លើការពង្រឹងសមត្ថភាពការពារអធិបតេយ្យជាតិ និងបូរណភាពទឹកដី ការអភិវឌ្ឍមូលធនមនុស្ស ការកែទម្រង់រដ្ឋបាលសាធារណៈ និងការកែទម្រង់រចនាសម្ព័ន្ធ ដែលមានអភិបាលកិច្ចជាស្នូល»។
ប្រធាននៃស្ថាប័នអធិបតេយ្យភាពជាតិ ព្រំដែន និងអន្តោប្រវេសន៍ នៃរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឯករាជ្យ ២៣តុលា លោក អ៊ុំ សំអាន បានប្រាប់ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរីថា រដ្ឋាភិបាលគួរតែបង្កើនការចំណាយលើវិស័យការពារជាតិដើម្បីធ្វើទំនើបកម្មសព្វាវុធ ពង្រឹងសមត្ថិភាពរបស់កងទ័ពកម្ពុជាក្នុងការការពារទឹកដីជាពិសេស បន្ទាប់ពីមានការឈ្លានពានរបស់ប្រទេសថៃ។ លោកថា រដ្ឋាភិបាលក៏គួរតែគិតទៅដល់ សម្ភារះយោធា អោយដូចទៅនឹងអ្វីដែលលោកហ៊ុន សែន បំពាក់ទៅឲ្យកងអង្គរក្សរបស់លោកផងដែរ។
លោក អ៊ុំ សំអាន៖ «អ្វីដែលយើងព្រួយបារម្ភខ្លាចតែលុយមួយចំនួនបានទៅដល់វិស័យការពារជាតិ ហើយលុយមួយចំនួនទៀតចូលទៅក្នុងហោប៉ាវរបស់មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់រដ្ឋាភិបាល។ អាហ្នឹងជាការព្រួយបារម្ភ ព្រោះយើងឃើញថា ការចំណាយកន្លងមកគឺមិនសូវជាមានប្រសិទ្ធភាពប៉ុន្មាននោះទេ»។
កន្លងមកលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត ធ្លាប់លើកឡើងថា ប្រទេសនៅលើពិភពលោកតិចតួចបំផុតដែលមិនជំពាក់បំណុលគេ សូម្បីតែប្រទេសជប៉ុន អាមេរិក និងបារាំង សុទ្ធតែជំពាក់បំណុលបរទេសដូចគ្នា ចំណែកកម្ពុជាបានយកកម្ចីទាំងនោះមកវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនានាដើម្បីបម្រើឲ្យសេដ្ឋកិច្ចជាតិទាំងមូល។ ប៉ុន្តែអ្នកឃ្លាំមើលសង្កេតឃើញថា បើទោះជារដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាទទួលបានជំនួយ និងកម្ចីជាច្រើនជារៀងរាល់ឆ្នាំពីសហគមន៍អន្តរជាតិ និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ក្តី ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនៅកម្ពុជាមិនទាន់រីកចម្រើន និងលឿនរហ័សនៅឡើយ។ ចំណែកក្នុងវិស័យការពារជាតិវិញ ទាហានកម្ពុជាភាគច្រើននៅមានជីវភាពក្រលំបាក ជំពាក់បំណុលធនាគារ គ្មានផ្ទះសម្បែងរស់នៅសមរម្យឱ្យសមឋានៈជាអ្នកការពារជាតិ ខណៈសម្ភារៈយោធា និងយុទ្ធោបករណ៍របស់ទាហានខ្មែរនៅកម្រិតបើប្រៀបធៀបជាមួយប្រទេសជិតខាងដែលភាគច្រើនមានសុទ្ធតែអាវុធយុទ្ធភណ្ឌថ្មីៗ ទំនើប និងឧបករណ៍ប្រយុទ្ធទាន់សម័យដូចជាដ្រូន និងយន្តហោះចំបាំងជាដើម។ កត្តាទាំងអស់នេះ ត្រូវបានគេមើលឃើញថា កើតឡើងដោយសារនៅកម្ពុជាពោរពេញទៅដោយអំពើពុករលួយរបស់មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលចាក់ស្រេះពីលើដល់ក្រោម ដែលជាឧបសគ្គចំបងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យនៅកម្ពុជា៕
