សកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស សកម្មជនសង្គម និងនយោបាយស្នើឲ្យ តុលាការទម្លាក់ចោលបទចោទប្រកាន់ ដោយអះអាងថា ការលើកឡើងរបស់ពួកគាត់ អំពីការបញ្ចូលខេត្ត ៤របស់ប្រទេសកម្ពុជា ទៅក្នុងគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ត្រីកោណកម្ពុជា ឡាវ និងវៀតណាម (CLV-DTA) មិនមែនជាបទល្មើសឡើយ។ សង្គមស៊ីវិលសង្ឃឹមថា តុលាការនឹងដោះលែងពួកគេឲ្យមានសេរីភាព ខណៈគម្រោងនេះ រដ្ឋាភិបាលបានលុបចោលហើយ។
ការស្នើរបស់សកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីសសកម្មជនសង្គម និងនយោបាយ នេះ ធ្វើឡើងនៅក្នុងពេលសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ នៅថ្ងៃទី២៤ ខែកុម្ភៈ បានបើកសវនាការលើសំណុំរឿងចំនួន ៣ ពាក់ព័ន្ធនឹងបទចោទ «ញុះញង់បង្កឱ្យមានភាពវឹកវរធ្ងន់ធ្ងរដល់សន្តិសុខសង្គម» ជុំវិញការបញ្ចេញមតិអំពីការបញ្ចូលខេត្ត ចំនួន៤ របស់ប្រទេស កម្ពុជា រួមមានខេត្តរតនគិរី មណ្ឌលគិរី ក្រចេះ និង ខេត្តស្ទឹងត្រែង ទៅក្នុងគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ត្រីកោណ ជាមួយប្រទេសឡាវ និង វៀតណាម (CLV-DTA)។
សហមេធាវីការពារក្ដីឲ្យសកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀមទីក្រុងប៉ារីស លោកបណ្ឌិត សឺន ជុំជួន ប្រាប់ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរីនៅថ្ងៃទី២៤ ខែកុម្ភៈ ថា សវនាការថ្ងៃចុងក្រោយនេះ កូនក្ដីរបស់លោក បានស្នើទៅចៅក្រមឲ្យទម្លាក់ចោលបទចោទប្រកាន់ ដោយពួកគេលើកសំអាងថា ការបញ្ចេញមតិ CLV-DTA មិនមែនជាបទល្មើសនោះទេ។
លោកសង្ឃឹមថា តុលាការពិចារណា ឲ្យកូនក្ដីរបស់លោករួចផុតពីបទចោទប្រកាន់ និងដោះលែងពួកគាត់ឲ្យមានសេរីភាព ពីព្រោះបទល្មើសដែលតំណាងអយ្យការ ចោទប្រកាន់នោះ មិនមានធាតុផ្សំគ្រប់គ្រាន់ឡើយ។
បណ្ឌិត សឺន ជុំជួន៖ «ក្នុងនាមជាមេធាវីនៅតែមានក្ដីសង្ឃឹមថា តុលាការនឹងពិចារណាទៅលើអ្វីដែលយើងបានលើកឡើងខាងដើម ជាពិសេសផ្អែកទៅលើមូលដ្ឋានច្បាប់ជាតិផង អន្តរជាតិផង ដែលជនជាប់ចោទគាត់បានលើកឡើងមតិនៅលើបណ្ដាញសង្គមអីជាដើមហ្នឹង គឺអនុលោមទៅច្បាប់អន្តរជាតិ ។ អ៊ីចឹងសង្ឃឹមថា តុលាការ គាត់នឹងប្រើទៅលើវិធាន ហើយឲ្យជាប់ចោទទាំងអស់ហ្នឹង រួមផុតពីបទ ចោទជា ដើម»។
សកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពក្រុងប៉ារីស លោក ស្រ៊ុន ស្រ៊ន កញ្ញា ភឹង សោភា និងលោក សាន សិទ្ធ ត្រូវបានសមត្ថកិច្ច នៃស្នងការដ្ឋាននគរបាល ខេត្តសៀមរាប ចាប់ឃាត់ខ្លួននៅថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤។ រីឯលោកស្រី សែម សុផល ត្រូវបានសមត្ថកិច្ចចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៤។ គិតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ពួកគេជាប់ពន្ធនាគារជិត ២ ឆ្នាំហើយ ខណៈតុលាការនៅមិនទាន់កាត់សេចក្ដីថា ពួកគាត់មានទោសឬយ៉ាងណានៅឡើយ។
ប្រពន្ធលោក សាន សិទ្ធ គឺលោកស្រី ស្វាយ ពៅ ដែលឡើងពីខេត្តមកស្ដាប់សវនាការ ថ្លែងថា បើតាមច្បាប់ ការលើកឡើងរបស់ប្ដីលោកស្រី និងសកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងក្រុងប៉ារីស មិនខុសនោះទេ។ លោកស្រីថា ពលរដ្ឋគោរព និងខ្លាចច្បាប់ណាស់ ដូច្នេះ ពួកគាត់មិនធ្វើសកម្មភាពណា ដែលបំពាន និងមិនស្របតាមច្បាប់ឡើយ។
លោកស្រី ស្វាយ ពៅ ស្នើឲ្យតុលាការទម្លាក់ការចោទប្រកាន់លើប្ដីលោកស្រី និងសកម្មជនដទៃទៀត ដោយដោះលែងពួកគាត់ឲ្យមានសេរីភាពវិញ និងជួយលើកទឹកចិត្តដល់ពលរដ្ឋចូលរួមធ្វើនយោបាយ ដើម្បីឲ្យប្រទេសជាតិរីកចម្រើន។
លោកស្រី ស្វាយ ពៅ៖ «ជួយលើកទឹកចិត្តនៅពលរដ្ឋល្អៗដូចពួកគាត់ ឲ្យគាត់មានកម្លាំង ចិត្តចូលរួមធ្វើនយោបាយ ដើម្បីជួយសង្គមជាតិយើងបន្តទៀត ពីព្រោះអីពួកគាត់នេះ សុទ្ធតែមានសីល បញ្ញាគ្រប់គ្រាន់។ គាត់មិនធ្វើអីទេ គាត់ជាអ្នកកាន់សីលប្រាំ ទាំងអស់ ប្ដីខ្ញុំពីមុនហូបស្រា ឥឡូវមិនហូបស្រា អ៊ីចឹងស្មើនឹងយើងកាន់សីលមួយ។ ពីមុនជក់បារី ឥឡូវគាត់បោះបង់បារីចោលទៀតឃើញទេ សីលទៀត ពីមុនអត់ចេះ មើលថែទុកដាក់កូន ឥឡូវគាត់ចេះទៀត ចេះជួយទាំងអស់។ អ៊ីចឹងគាត់ស្គាល់ច្បាប់ គាត់ក្លាយជាពលរដ្ឋល្អ ។ អ៊ីចឹងសំណូមពរចុងក្រោយថា សូមឲ្យតុលាការដោះលែង ពួកគាត់ហើយ ជួយលើកទឹកចិត្តពួកគាត់វិញ ទើបបានប្រទេសយើងរីកចម្រើនទាំងអស់គ្នា»។
រីឯកូនប្រុសរបស់លោកស្រី សែម សុផល គឺយុវជន ផល្លា ផានិត លើកឡើងថា ម្ដាយរបស់លោកបាត់បង់សេរីភាពជិត២ ឆ្នាំហើយ ខណៈតុលាការបានពន្យារពេលសវនាការសំណុំរឿងនេះច្រើនដង។
យុវជន ផល្លា ផានិត៖ «ខ្ញុំយល់ឃើញថា តុលាការគាត់ពន្យារពេលកាត់ក្ដី ហើយរកទោសកំហុសអ្នកម្ដាយខ្ញុំវាយូរពេកហើយ។ អ៊ីចឹងទៅធ្វើឲ្យគាត់បាត់បង់សេរីភាព ហើយធ្វើឲ្យគាត់ពិបាកក្នុងការឃុំក្នុងពន្ធនាគារអ៊ីចឹង។ មួយក្រុមគ្រួសារខាងក្រៅ នេះ ក៏គាត់បារម្ភពីសុខភាពផ្លូវកាយ ផ្លូវចិត្តរបស់គាត់ដែរ។ ខ្ញុំសុំឲ្យតុលាការពន្លឿន ការរកទោសកំហុសរបស់គាត់ ដែលកន្លងមកនេះ តាមការយល់ឃើញរបស់ខ្ញុំ គាត់គ្មានទោសកំហុសអីទេ»។
អំឡុងពេលតុលាការកំពុងដំណើរការសវនាការ នៅឯខាងក្រៅរបងតុលាការ ក៏មានអ្នកគាំទ្រសកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស នាំគ្នាប្រមូលផ្ដុំខាងមុខសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីលើកទឹកចិត្តពួកគេផងដែរ។
ពលរដ្ឋឡើងមកពីខេត្តព្រះសីហនុ លោក កែន ជ្រុន ជឿជាក់ថា តុលាការនឹងផ្ដល់យុត្តិធម៌ដល់សកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស សកម្មជនបរិស្ថាន សង្គម និងនយោបាយ ដោយដោះលែងពួកគាត់ឲ្យមានសេរីភាពវិញ។
លោក កែន ជ្រុន៖ «ជាពលរដ្ឋមួយរូប ហើយខ្ញុំមិនបានចេះអក្សរទេ ខ្ញុំរៀនបានថ្នាក់ ទី៣ ប៉ុណ្ណោះទេ ហើយខ្ញុំសិក្សា ខ្ញុំស្វែងយល់ដោយខ្លួនឯងប្រទេសគឺត្រូវអនុវត្តច្បាប់ ហើយខ្ញុំសង្ឃឹមទៅតុលាការទាំងស្រុងថា តុលាការពិតជាមានភាពយុត្តិធម៌ និងភាពស្មើគ្នាចំពោះមុខច្បាប់»។
សវនាការនៅថ្ងៃទី២៤ ខែកុម្ភៈនេះ មានជនជាប់ចោទជាង ១០នាក់ចូលរួម រួមមាន សកម្មជនកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពក្រុងប៉ារីស លោក ស្រ៊ុន ស្រ៊ន កញ្ញា ភឹង សោភា និង លោក សាន សិទ្ធ និងសកម្មជនសង្គម ព្រមទាំងសកម្មជននយោបាយ ដូចជា លោក ហោ សុខុន អ្នកស្រី សែម សុផល លោក គឹម វឿន លោក សាន អឿន លោក ឈឺន ចំរុង លោក ធែល ធីលែ
ជុំវិញរឿងនេះ នាយកទទួលបន្ទុកកិច្ចការទូទៅនៃអង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្ស លីកាដូ (LICADHO) លោក អំ សំអាត យល់ថា អ្នករងការចោទប្រកាន់ក្នុងសំណុំ រឿង គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍តំបន់ត្រីកោណ គួរតែត្រូវបានដោះលែង ពីព្រោះរដ្ឋសភា និងរដ្ឋាភិបាល បានលុបគម្រោងនេះចោលហើយ។
លោក អំ សំអាត៖ «រដ្ឋសភា ក៏ដូចជា រដ្ឋាភិបាលគាត់បានសម្រេចលុបចោលទៅ ហើយ អ៊ីចឹងអ្នកទាំងអស់ហ្នឹង គួរត្រូវដោះលែងឲ្យមានសេរីភាពវិញ។ អ៊ីចឹងយើងសង្ឃឹមថា តុលាការនឹងផ្ដល់សេរីភាពសម្រាប់ពួកគាត់វិញ ក្រោយពីសវនាការ បានបញ្ចប់ប្រកាសសាលក្រមនោះ»។
ក្រោយបញ្ចប់សវនាការ ចៅក្រមជំនុំជម្រះសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ មិនទាន់បានកំណត់ថ្ងៃ ប្រកាសសាលក្រមសំណុំរឿងនេះ នៅឡើយទេ ដោយចៅក្រមអះអាងថា នឹងជូនដំណឹងទៅមេធាវីពេលក្រោយ៕
