យុទ្ធនាការបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញរបស់រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ត្រូវបានគេមើលឃើញថា សមត្ថកិច្ចឃាត់ខ្លួនបង្ហាញមុខតែជនបរទេសដែលរងការបង្ខាំងក្នុងអគារ ប៉ុន្តែមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់មួយចំនួនក្នុងជួររដ្ឋាភិបាល និងឧកញ៉ាធំៗដែលរងការចោទថា ជាមេខ្លោងសំខាន់ៗមិនត្រូវបានចាប់ខ្លួនឡើយ។ ទន្ទឹមគ្នានេះ ទិដ្ឋភាពនៃជនបរទេសរាប់សិបនាក់រត់ចេញពីទីតាំងអគារឆបោកអនឡាញនានានៅកម្ពុជាបន្តកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់ដែលបានក្លាយជារឿងធម្មតា និងរងការរិះគន់ថា ការបង្ក្រាបរបៀបនេះគ្មានតម្លាភាព និងគ្រាន់ជាឆាកល្ខោនសម្ដែងបន្លំភ្នែកអន្តរជាតិ។
យុទ្ធនាការបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញរបស់រដ្ឋាភិបាលក្រុងភ្នំពេញនៅតែរងការរិះគន់ថា ជា «ឆាកល្ខោនសម្ដែង» ឃាត់ខ្លួនជនរងគ្រោះ និងចាប់ជនល្មើសតូចតាចបន្លំភ្នែកសហគមន៍ជាតិ និងអន្តរជាតិ ដើម្បីបិទបាំង និងការពារក្រុមមេខ្លោងឧក្រិដ្ឋជនធំៗដែលកំពុងមានទំនាក់ទំនងនឹងក្រុមគ្រួសារត្រកូល ហ៊ុន។
មកដល់ពេលនេះ មានរយៈពេលជិត ១ខែមកហើយដែលសមត្ថកិច្ចបានបន្តឆ្មក់ចូលបង្ក្រាបនៅតាមតំបន់អគារឆបោកអនឡាញធំៗសំខាន់ៗដូចជានៅខេត្តព្រះសីហនុ រាជធានីភ្នំពេញ កោះកុង ត្បូងឃ្មុំ កំពត កណ្ដាល និងខេត្តបាត់ដំបងជាដើម ដែលបណ្ដាលឱ្យជនបរទេសរាប់ពាន់នាក់មកពីប្រទេសជុំវិញពិភពលោកផ្អើលនាំគ្នាសម្រុកចេញពីអគារអនឡាញនៅកម្ពុជា។ ការបង្ក្រាបចុងក្រោយរបស់កម្លាំងសមត្ថកិច្ចថ្មីៗនេះគឺនៅទីតាំងអគារឆបោកតាមអនឡាញចំនួន ២២អគារក្នុងបរិវេណកាស៊ីណូវ៉ាន់ឆឹង ស្ថិតក្រុងបាវិត ខេត្តស្វាយរៀងដែលបានឃាត់ខ្លួនមនុស្សជាង ២ពាន់ ៧រយនាក់ ចំណែកជនបរទេសចម្រុះជាតិសាសន៍រាប់សិបនាក់ផ្សេងទៀតគ្នានាំរត់ចូលព្រៃ ដើម្បីគេចពីការបង្ក្រាប។
ក្រុងបាវិតខេត្តស្វាយរៀងបានក្លាយជាឋានសួគ៌របស់ឧក្រិដ្ឋជនដែលសម្បូរដោយរឿងរ៉ាវឧក្រិដ្ឋកម្ម និងមានអគារឆបោកតាមអនឡាញជាច្រើនដែលកន្លងមកក្រុមថ្នាក់ដឹកនាំនៃខេត្តនេះតែងតែព្យាយាមកុហកបិទបាំងព័ត៌មាននៅពេលទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរីរាយការណ៍ពីករណីបង្ខាំងមនុស្សធ្វើទារុណកម្មយ៉ាងឃោរឃៅ។
ថ្វីត្បិតនៅតាមទីតាំងអគារអនឡាញនីមួយៗផ្ទុកមនុស្សរាប់ពាន់នាក់ និងអ្នកខ្លះត្រូវបានបង្ខាំងក្នុងអគារបង្ខំឱ្យធ្វើការលើវិស័យឆបោកនេះក្ដី ក៏ចំណាត់ការបង្ក្រាបរបស់រដ្ឋាភិបាលត្រកូល ហ៊ុន មិនបានបង្ហាញមុខក្រុមអ្នកទទួលខុសត្រូវ និងបណ្ដាញមេខ្លោងធំៗពាក់ព័ន្ធនោះទេ។
អ្នកឃ្លាំមើលផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍សង្គម លោកបណ្ឌិត មាស នី លើកឡើងថា របៀបបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញរបស់រដ្ឋាភិបាលសព្វថ្ងៃគ្មានតម្លាភាព និងប្រសិទ្ធភាពដែលធ្វើឱ្យសហគមន៍អន្តរជាតិគ្មានទំនុកចិត្តឡើយ។ ក្រៅពីនេះ លោកយល់ថា អសមត្ថភាពនៃអាជ្ញាធរតាមបណ្ដាខេត្តដែលបណ្ដោយឱ្យអគារអនឡាញរីកដូចផ្សិតនោះ គឺដោយសារតែពួកគេអាចជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងទំនាស់ផលយោជន៍ និងរងសម្ពាធពីក្រុមអ្នកមានអំណាច។ មេខ្លោងដែលមានឥទ្ធិពលទើបគ្មានការបង្ក្រាបទីតាំងនៃឧក្រិដ្ឋកម្មនាពេលកន្លងមក។
បណ្ឌិត មាស នី៖ «ប្រសិនបើយើងគ្រាន់តែធ្វើប៉ុណ្ណឹង យើងនៅមិនទាន់បាននូវទំនុកចិត្តពីសហគមន៍អន្តរជាតិនៅឡើយទេ ទាក់ទងនឹងការបង្ក្រាបអនឡាញហ្នឹង ដោយសារតែយើងខ្វះតម្លាភាពក្នុងការស៊ើបអង្កេតបន្ថែម ហើយក្នុងនីតិវិធីចាត់ការលើបុគ្គលដែលចាប់បាន បុគ្គលដែលនៅក្រោយខ្នង បុគ្គលដែលគាំទ្រយើងមិនឃើញមាន។ កម្ពុជាខំប្រឹងហើយ យើងទទួលស្គាល់ការខំប្រឹងប្រែង ប៉ុន្តែប្រឹងប្រែងមិនមានតម្លាភាពបែបនេះ ប្រហែលជាអាចនឹងពិបាកក្នុងការទទួលយកទំនុកចិត្តពីសហគមន៍អន្តរជាតិដែលគេកំពុងសង្កេត និងតាមដានមើល»។
ជាមួយគ្នានេះ ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសអូស្ត្រាលី លោក ស៊ឹង សែនករុណា មានប្រសាសន៍ថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគ្មានវិធានការបង្ក្រាបឱ្យដល់ឫសគល់នៃមេខ្លោងពាក់ព័ន្ធធំៗគឺដោយសាររដ្ឋាភិបាលមិនហ៊ានអាសាច់ខ្លួនឯង ពោលគឺមិនចាប់ខ្លួនក្រុមសាច់ញាតិរបស់ខ្លួន និងមន្ត្រីខ្ពស់ក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលដែលឃុបឃិតជាមួយឧក្រិដ្ឋជនយកមកអនុវត្តទោស។ លោកព្រមានថា ការណ៍ដែលមេដឹកនាំកម្ពុជាបន្តឃុបឃិតជាមួយឧក្រិដ្ឋជនរកស៊ីរបរទុច្ចរិតនឹងគ្មានផលចំណេញសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ច និងស្ថិរភាពនៃភាពហ៊ឺហាឡូយឆាយរបស់ខ្លួនឡើយ ក្រៅពីបង្កវិនាសកម្មដល់ជាតិ។
លោក ស៊ឹង សែនករុណា៖ «អ្វីដែលពិភពលោកកំពុងសម្លឹងមកកម្ពុជា គឺកម្ពុជាជាប្រទេសគោលដៅមេឧក្រិដ្ឋជន អ៊ីចឹងប្រសិនជាមានចេតនាកម្ចាត់របរឧក្រិដ្ឋកម្មអនឡាញនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាគឺត្រូវធ្វើឱ្យមានភាពច្បាស់លាស់ ដើម្បីជម្រះឱ្យអស់នូវមន្ទិលសង្ស័យ និងការចោទប្រកាន់នានាពីសហគមន៍អន្តរជាតិ។ ការជម្រះឱ្យអស់នេះអត់ត្រូវយោគយល់បុគ្គលដែលមានឥទ្ធិពល មានអំណាចអ្វីនោះទេត្រូវតែធ្វើឲ្យខាងតែបានទៅដល់ក្រុមបុគ្គលទាំងអស់ហ្នឹង ដើម្បីឱ្យគេមើលមកថា កម្ពុជាពិតជាលែងមានបញ្ហាហ្នឹងកើតឡើង»។
ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរីបានព្យាយាមទាក់ទងអ្នកនាំពាក្យរងនៃក្រសួងមហាផ្ទៃលោក ទូច សុឃៈ ប៉ុន្តែគ្មានការឆ្លើយតបនៅឡើយគិតត្រឹមម៉ោងផ្សាយនេះ។
របាយការណ៍អង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិ (Amnesty International) បង្ហាញថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនបានដោះស្រាយបញ្ហារំលោភសិទ្ធិមនុស្សធ្ងន់ធ្ងរដូចជា អំពើឃាតកម្ម ទារុណកម្ម និងអំពើរំលោភផ្លូវភេទលើជនរងគ្រោះដែលជាប់ឃុំឃាំងក្នុងអគារឆបោកអនឡាញនានានៅកម្ពុជាឡើយ។ ក្រៅពីនេះ ទិដ្ឋភាពនៃជនបរទេសរាប់ពាន់នាក់ដែលបានរត់គេចខ្លួនពីអគារអនឡាញជាបន្តបន្ទាប់នោះកំពុងក្លាយជាវិបត្តិមនុស្សធម៌អន្តរជាតិនៅកម្ពុជាដែលរដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត អសមត្ថភាពដោះស្រាយ និងមិនបានកំណត់អត្តសញ្ញាជនរងគ្រោះដែលពួកគេកាន់តែងាយរងគ្រោះពីអំពើជួញដូរមនុស្ស។ អង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិវាយតម្លៃថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគ្មានឆន្ទៈទប់ស្កាត់ឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញ និងដោះស្រាយបញ្ហារំលោភសិទ្ធិមនុស្សទាំងនេះដោយសារតែក្រុមឧក្រិដ្ឋជនមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងស្អិតល្មួតជាមួយនឹងរដ្ឋអំណាចក្រុងភ្នំពេញ៕
