អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ​លាតត្រដាង​ថា រដ្ឋាភិបាល​កាង​ការពារ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឆបោក​តាម​អនឡាញ

0
57
អតីតនាយករដ្ឋមន្ដ្រីលោក ហ៊ុន សែន (ស្ដាំ) ជួបលោក ចេន ហ្ស៊ី ប្រធានសម្ព័ន្ធក្រុមហ៊ុន ព្រីនស៍ គ្រុប នៅថ្ងៃទី២៥ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២២ នៅវិមានសន្ដិភាព។ រូប៖ ហ្វេសប៊ុកលោក ហ៊ុន សែន
អតីតនាយករដ្ឋមន្ដ្រីលោក ហ៊ុន សែន (ស្ដាំ) ជួបលោក ចេន ហ្ស៊ី ប្រធានសម្ព័ន្ធក្រុមហ៊ុន ព្រីនស៍ គ្រុប នៅថ្ងៃទី២៥ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២២ នៅវិមានសន្ដិភាព។ រូប៖ ហ្វេសប៊ុកលោក ហ៊ុន សែន

អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ (Amnesty International) លាតត្រដាង​ថា ការប​រាជ័យ​របស់​អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា​ក្នុង​ការ​បង្ក្រាប​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ដោយសារតែ​មានការ​ឃុបឃិត​គ្នា​រវាង​រដ្ឋ និង​ឧក្រិដ្ឋជន។ អង្គការ​អន្តរជាតិ​ដដែល​លើកឡើង​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​មិនបាន​«​អើពើ» ក្នុង​ការ​ប្រឆាំង​នឹង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ឡើយ ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ឧក្រិដ្ឋជន​អាច​ប្រើប្រាស់​កម្ពុជា​ធ្វើជា​មូលដ្ឋាន​សម្រាប់​ជួញដូរ​មនុស្ស និង​បង្ខាំង​ជនរងគ្រោះ​រាប់ពាន់​នាក់​ធ្វើ​ទារុណកម្ម​យ៉ាង​ឃោរឃៅ​ក្នុង​មជ្ឈមណ្ឌល​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​នានា​នៅ​កម្ពុជា។

អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ​នៅ​ថ្ងៃទី​២៧ ខែ​មករា បាន​ចេញ​សេចក្ដីថ្លែងការណ៍​រិះគន់​ចំណាត់ការ​បង្ក្រាប​របស់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ថ្មីៗ​នេះ ទៅលើ​ទីតាំង​អគារ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ថា បង្ក​ឱ្យ​មាន​វិបត្តិ​មនុស្សធម៌​កាន់តែ​កើន​ឡើង​លើ​ជនរងគ្រោះ​ដែល​បាន​រត់គេច​ពី​ទីតាំង​អគារ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ។

អង្គការ​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​ដដែល​រក​ឃើញ​ថា មនុស្ស​រាប់ពាន់​នាក់​ដែល​បាន​រត់គេច​ខ្លួន ឬ​ត្រូវ​បាន​ដោះលែង​ពី​កន្លែង​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​នៅ​កម្ពុជា ភាគច្រើន​បាន​រង​ការ​រំលោភបំពាន​ធ្ងន់ធ្ងរ ក្នុង​នោះ​រួម ទាំង​ការ​រំលោភបំពាន​ផ្លូវភេទ និង​ការ​ធ្វើ​ទារុណកម្ម​ពេល​កំពុង​ជាប់​ក្នុង​អគារ​អនឡាញ។ លើស​ពី​នេះ​ទៀត ជនបរទេស​ស្ទើរតែ​ទាំងអស់​ដែល​បាន​រត់​ចេញពី​បរិវេណ​អគារ​ឆបោក​តាម​អន​ឡាញ​របស់​ឧក្រិដ្ឋជន​នា​រយៈពេល​ប៉ុន្មាន​សប្ដាហ៍​ចុងក្រោយ​នេះ ពួកគេ​ត្រូវ​បាន​ឧក្រិដ្ឋជន​ដកហូត​លិខិតឆ្លងដែន និង​កំពុង​រស់នៅ​ដោយ​ឯកោ ដោយ​មិន​ទទួល​បាន​កិច្ច​គាំពារ​ពី​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ឡើយ។

ផ្ទុយទៅវិញ​ជនបរទេស​ដែល​រងគ្រោះ​ទាំងនោះ​បាន​ស្វែងរក​កិច្ច​គាំពារ និង​ការ​ជួយ​សង្គ្រោះ​ពី​ស្ថានទូត​ដោយ​ខ្លួនឯង ដើម្បី​វិលត្រឡប់​ទៅ​ប្រទេស​កំណើត​វិញ។ ជនរងគ្រោះ​ទាំងនោះ​រួមមាន​ជនជាតិ ប្រេស៊ីល (Brazil) ឥណ្ឌូណេស៊ី (Indonesia) មីយ៉ាន់ម៉ា (Myanmar) នីហ្សេរីយ៉ា (Nigeria) សេរ៉ាឡេអូន (Sierra Leone) លីបេរីយ៉ា (Liberia) អ៊ូហ្គាន់ដា (Uganda) កេនយ៉ា (Kenya) បង់ក្លាដេស (Bangladesh) ឥណ្ឌា (India) ហ្វីលីពីន (Philippines) និង​ម៉ាដាហ្គាស្កា (Madagascar)។

ការ​លើកឡើង​របស់​អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ​គឺ​ផ្អែក​តាម​ការ​សម្ភាស​ដោយ​ផ្ទាល់​ជាមួយ​ជនរងគ្រោះ​រាប់​រយ​នាក់​ដែល​រស់រាន​មាន​ជីវិត​ពី​ហេតុការណ៍​រំលោភបំពាន​ដ៏​គួរ​ឱ្យ​ភ័យខ្លាច​នៅក្នុង​អគារ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​នៅ​កម្ពុជា។ អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ​លាតត្រដាង​ទៀត​ថា តំបន់​បរិវេណ​នៃ​អគារ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ក្រៅពី​មាន​ករណី​អំពើ​ឃាតកម្ម និង​អំពើ​ទារុណកម្ម​ដោយ​ហិង្សា​ក៏​មាន​ការ​រំលោភបំពាន​ផ្លូវភេទ​ដោយ​ថៅកែ​ដែល​បណ្ដាល​ឱ្យ​ជនរងគ្រោះ​ជា​ស្ត្រី​មួយចំនួន​មាន​ផ្ទៃពោះ​ផង​ដែរ ខណៈ​ស្ត្រី​ជាច្រើន​នាក់​ទៀត​ក៏​ត្រូវ​បាន​រំលោភបំពាន​ផ្លូវភេទ​ដោយ​អ្នកគ្រប់គ្រង​អគារ។ កាន់តែ​អាក្រក់​ជាង​នេះ​ទៀត ទាសករ​តាម​អនឡាញ​ខ្លះ​ត្រូវ​បាន​ឆ្មាំ​សន្តិសុខ​វាយដំ​ធ្វើ​ទារុណកម្ម​ពេល​ពួកគេ​ចង់​រត់គេច ហើយ​អ្នក​ខ្លះទៀត​ត្រូវ​គេ​កាត់​ម្រាមដៃ បំពង់ក និង​សម្លាប់​នៅ​បរិវេណ​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ក៏​មាន។

កាលពី​ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០២៥ អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ រក​ឃើញ​ថា យ៉ាង​ហោច​មាន​បរិវេណ​អគារ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ចំនួន ៥០​កន្លែង​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ដែល​កំពុង​ដំណើរការ​ដូច​ជា​គុក និង​ជា​កន្លែង​សម្រាប់​ជួញដូរ​មនុស្ស បង្ខាំង​មនុស្ស​ធ្វើ​ទារុណកម្ម​បង្ខំ​ឱ្យ​ជនរងគ្រោះ​ធ្វើការ​ខុសច្បាប់ និង​ការរំលោភ​សិទ្ធិមនុស្ស​ក្នុង​ទម្រង់​ផ្សេងៗ​ទៀត។

អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ​វាយតម្លៃ​ថា អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា​បរាជ័យ​ក្នុង​ការ​ទប់ស្កាត់ ឬ​ដោះស្រាយ​ការ​រំលោភបំពាន​ទាំងនេះ ដោយសារ​មាន ការ​ឃុបឃិត​របស់​អាជ្ញាធរ​ជាមួយ​ឧក្រិដ្ឋជន​ដែល​បាន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ឧស្សាហកម្ម​នេះ​កាន់តែ​រីក​ដុះដាល​ដូច​ផ្សិត​នៅ​កម្ពុជា។

ឆ្លើយតប​នឹង​ការចោទប្រកាន់​នេះ អនុប្រធាន​អចិន្ត្រៃយ៍​នៃ​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង​ការ​ជួញដូរ​មនុស្ស​អ្នកស្រី ជូ ប៊ុនអេង ចាត់ទុក​របាយការណ៍​របស់​អង្គការ​អន្តរជាតិ​នេះ​ថា មិន​ឆ្លុះបញ្ចាំង​ពី​ការពិត និង​គ្មាន​មូលដ្ឋាន​ច្បាស់លាស់។ អ្នកស្រី ជូ ប៊ុនអេង អះអាង​ប្រាប់​ទូរទស្សន៍​អាស៊ីសេរី​នៅ​ថ្ងៃទី​២៧ ខែ​មករា ថា នៅ​កម្ពុជា​គ្មាន​ការ​រីក​រាលដាល​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​អនឡាញ​ឡើយ ចំណែកឯ​ជនបរទេស​ដែល​រត់​ចេញពី​អគារ​អនឡាញ​ថ្មីៗ​នេះ​រដ្ឋាភិបាល​មាន​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ជាមួយ​បណ្ដា​ស្ថានទូត​សម្រាប់​ជួយ​អន្តរាគមន៍​ពួកគេ។

អ្នកស្រី ជូ ប៊ុនអេង៖ «អ្វី​ដែល​យើង​ធ្វើ និង​អ្វី​ដែល​គេ​ចោទប្រកាន់​វា​អត់​ស៊ីគ្នា។ ប្រសិន​គេ​មិន​បង្ក្រាប​ធ្វើ​ម៉េច​មានការ​នាំគ្នា​ផ្អើល​ចេញពី​កន្លែង​មួយៗ​ហ្នឹង​។ ពាក្យ​និយាយ​ថា បង្ខាំង​ហ្នឹង​វា​អត់​ស៊ីគ្នា​នឹង​សកម្មភាព​ដែល​គាត់​និយាយ​ថា បាន​ចេញ​មក​តាមផ្លូវ​សាធារណៈ​អី​កើត​ទេ។ បើ​ឥឡូវ​ល្បីល្បាញ​ហើយ​ថា សូម្បីតែ​តាម​អគារ​នីមួយៗ​ចុះចេញ​អស់ហើយ រីក​ទៅណា​ទៀត​ខ្ញុំ​សួរ​? ដល់ពេល​របាយការណ៍​អ៊ីចឹងៗ​វា​ពិបាក​នឹង​យល់​វា​អត់​ស៊ីសង្វាក់​គ្នា»។

អ្នកស្រី ជូ ប៊ុនអេង បញ្ជាក់​ទៀត​ថា ស្ថាប័ន​របស់​អ្នកស្រី​ក៏​គ្មាន​ឥទ្ធិពល និង​លទ្ធភាព​គ្រប់គ្រាន់​ក្នុង​ការ​ស៊ើបអង្កេត​លើ​លោក ហ៊ុន តូ និង​លោក លី យ៉ុងផាត់ ដែល​អាមេរិក​ចោទប្រកាន់​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​នោះ​ទេ។

ចំណែក ប្រធាន​ចលនា​ខ្មែរ​ដើម្បី​ប្រជាធិបតេយ្យ (KMD) អ្នកស្រី មូរ សុខហួរ លើកឡើង​ថា របាយការណ៍​របស់​អង្គការ​លើកលែងទោស​អន្តរជាតិ​គឺ​ឆ្លុះបញ្ចាំង​ពី​ការពិត និង​មាន​ភស្តុតាង​រួម​ទាំង​សាក្សី​ជាច្រើន​ដែល​បង្ហាញ​ថា រដ្ឋាភិបាល​ក្រុម​គ្រួសារ​ត្រកូល ហ៊ុន គ្មាន​សមត្ថភាព និង​បាន​ឈរ​កាង​ពីក្រោយ​ឧក្រិដ្ឋជន​ឆបោក​តាម​អនឡាញ។

អ្នកស្រី មូរ សុខហួរ យល់​ថា ការ​ទាត់ចោល​របាយការណ៍​អន្តរជាតិ​ពី​សំណាក់​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ដោយ​មិន​ទាន់​មាន​ការស៊ើបអង្កេត​ត្រឹមត្រូវ​គឺជា​ការ​ពង្រឹង​អំពើ​និទ្ទណ្ឌភាព ឬ​ភាព​គ្មាន​ទោស​ពៃ​លើ​ក្រុម​ឧក្រិដ្ឋជន និង​ជា​ការ​ជាន់ឈ្លី​ប្រព័ន្ធ​ច្បាប់​ឱ្យ​កាន់តែ​ទន់ខ្សោយ​ដែល​ឧក្រិដ្ឋជន​កាន់តែ​ងាយស្រួល​ក្នុង​ការ​ពង្រីក​បណ្ដាញ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​នៅ​កម្ពុជា។

អ្នកស្រី មូរ សុខហួរ៖ «និទ្ទណ្ឌភាព​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ធ្ងន់ធ្ងរ ច្បាប់​មានតែ​មិន​អនុវត្ត​។ អនុវត្តមាន​ស្តង់ដារ ពីរ បី បួន ទាំងអស់​នេះ​ហើយ​ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រទេស​កម្ពុជា​កាន់តែ​ដុនដាប​រហូតដល់​ប្រទេស​ថៃ​ហ៊ាន​មើលងាយ​ទម្លាក់​គ្រាប់បែក​លើ​ប្រទេស​កម្ពុជា​។ ផល​លំបាក​នេះ​ធំ​ណាស់​។ រដ្ឋអំណាច​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា យើង​មិនអាច​បន្ត​សង្ឃឹម​រដ្ឋាភិបាល​ត្រកូល ហ៊ុន នឹង​ចាត់វិធានការ​តាម​ចំណាត់ការ​ដែល​មាន​ក្នុង​របាយការណ៍​ទាំងអស់​ហ្នឹង​ទេ»។

អង្គការ​សហប្រជាជាតិ (UN) រក​ឃើញ​ថា មនុស្ស ប្រមាណ ១០​ម៉ឺន​នាក់​កំពុង​ក្លាយជា​ជនរងគ្រោះ​នៅ​តាម​មជ្ឈមណ្ឌល​នៃ​អំពើ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​នៅ​កម្ពុជា​ដោយ​ពួក​គ​បាន​ជួបប្រទះ និង​រង​ការ​រំលោភបំពាន​ផ្លូវភេទ គំរាមកំហែង​ធ្វើការ​ដោយ​បង្ខំ និង​បង្ខាំង​ធ្វើ​ទារុណកម្ម​ជាដើម​។ របាយការណ៍​របស់​ការិយាល័យ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ទទួលបន្ទុក​គ្រឿងញៀន និង​បទឧក្រិដ្ឋ (UNODC) កាលពី​ឆ្នាំ​២០២៥ បង្ហាញ​ថា ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​នៅ​កម្ពុជា​កំពុង​រីក​លូតលាស់​យ៉ាង​ខ្លាំង និង​ព្រមាន​ថា បើ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​គ្មាន​វិធានការ​តឹងរ៉ឹង និង​បង្ក្រាប​ឱ្យ​ចំ​មេខ្លោង​ធំៗ នោះ​សេដ្ឋកិច្ច​កម្ពុជា​នឹង​កាន់តែ​ដុនដាប និង​ឯកោ​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ ដោយសារតែ​គ្មាន​អ្នក​វិនិយោគ និង​ក្រុមហ៊ុន​អន្តរជាតិ​ល្អៗ​ចូល​រកស៊ី​នៅ​កម្ពុជា៕

ទុក​ឱ្យ​ឆ្លើយ​តប​មួយ

សូមបញ្ចូលមតិយោបល់របស់អ្នក!
សូមបញ្ចូលឈ្មោះរបស់អ្នកនៅទីនេះ