សកម្មជនការពារបរិស្ថាន និងសិទ្ធិមនុស្ស លោក ម៉ា ចិត្រា និងសហគមន៍ព្រៃឡង់ បានត្រៀមភស្តុតាងពាក់ព័ន្ធបន្ថែមទៀត ឲ្យទៅមេធាវីរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន ដើម្បីចាត់វិធានការទៅជនល្មើស និងមន្ត្រីដែលប្រព្រឹត្តពុករលួយ ឲ្យមានបទល្មើសកាប់ឈើនៅតំបន់ការពារព្រៃឡង់។ ការអះអាងនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមេធាវីរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន បានកោះហៅ លោក ម៉ា ចិត្រា ឲ្យផ្ដល់ព័ត៌មាន និងភស្តុតាង អំពីបទល្មើសព្រៃឈើនៅក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់។
បន្ទាប់ពីក្រសួងបរិស្ថាន ឲ្យមេធាវីរបស់ខ្លួន កោះហៅសកម្មជនការពារបរិស្ថាន និងសិទ្ធិមនុស្ស លោក ម៉ា ចិត្រា ឲ្យចូលបំភ្លឺពាក់ព័ន្ធបទល្មើសព្រៃឈើ នៅតំបន់ព្រៃឡង់ នៅថ្ងៃទី៣ ខែសីហា សហគមន៍ការពារព្រៃឡង់ និង លោក ម៉ា ចិត្រា បានត្រៀមភស្តុតាងរួចរាល់ហើយ ដើម្បីប្រគល់ឲ្យទៅក្រសួងបរិស្ថាន ចាត់វិធានការច្បាប់ទៅលើជនល្មើស និងមន្ត្រីបរិស្ថានមួយចំនួនដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធ និងប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ។ សហគមន៍ថា ពួកគាត់មិនខ្លាចក្នុងការសហការជាមួយក្រសួងបរិស្ថាននោះទេ ប្រសិនបើក្រសួងមានឆន្ទៈពិតប្រាកដ ក្នុងការពារ និងទប់ស្កាត់បទល្មើសព្រៃឈើ នៅក្នុងតំបន់ព្រៃឡង់។
សកម្មជនបរិស្ថាន និងសិទ្ធិមនុស្ស លោក ម៉ា ចិត្រា អះអាងប្រាប់ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរី នៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដាថា លោកនឹងចូលទៅជួបមេធាវីរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន ហើយនឹងប្រគល់ភស្តុតាងទាំងអស់ឲ្យទៅក្រសួង ដើម្បីចាត់វិធានការ ទៅលើជនល្មើស និងមន្ត្រីដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធ បណ្ដោយឲ្យមានបទល្មើសព្រៃឈើ នៅក្នុងតំបន់ព្រៃឡង់។
លោក ម៉ា ចិត្រា៖ «មានភស្តុតាងច្រើនសម្រាប់ផ្តល់ជូនខាងក្រសួង ដើម្បីឲ្យចាត់វិធានការទៅលើជនល្មើសដឹកឈើ និងអ្នកពាក់ព័ន្ធ តាមដែរកំពុងដែលយើងចុះទៅឃាត់ ដោយសារមានសហគមន៍យើងគាត់ប្រាប់ថាជនល្មើសត្រូវជាបង របស់មន្រី្តបរិស្ថាននៅនុង ចំនុចនេះហើយខ្ញុំយល់ថាវាមានជាប់ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងរឿងអ៊ីចឹងហើយ ទើបមានការបំផ្លិចបំផ្លាញនៅតំបន់ការពារព្រៃទ្បង់»។
ចំណែកសកម្មជនការពារព្រៃឡង់ នៅខេត្តព្រះវិហារ លោក ខេម សុឃី អះអាងថា សហគមន៍ព្រៃឡង់ត្រៀមភស្តុតាងបន្ថែមទៀត ដើម្បីចូលទៅជួបមេធាវីក្រសួងបរិស្ថាន ជាមួយនឹង លោក ម៉ា ចិត្រា ពីព្រោះសកម្មភាពចាប់ជនល្មើសនៅថ្ងៃទី២៦ គឺមានសហគមន៍នៅទីនោះ និងបានចូលរួមទប់ស្កាត់បទល្មើសទាំងនោះជាមូយគ្នា។
លោក ខេម សុឃី៖ «ពួកយើងទៅទាំងអស់គ្នា ចូលស្តាប់ទាំងអស់គ្នានៅក្រសួងជាមួយលោក ម៉ា ចិត្រា គឺដើម្បីបញ្ជាក់ពីកាពិតអំពីការផុសរបស់គាត់ ហើយមួយវិញទៀតយើងនឹងយកពាក្យបណ្តឹង និងភស្តុតាងផ្សេងៗដែលយើងបានពីការល្បាតព្រៃរបស់យើង ដើម្បីឲ្យក្រសួងចាត់ការទៅលើអ្នកប្រព្រឹត្ត និងអ្នកឃុបឃិតក្នុងការធ្វើឲ្យហិនហោចព្រៃឈើនៅក្នុងតំបន់ព្រៃទ្បង់»។
ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរី មិនអាចសុំការឆ្លើយតប ពីអ្នកនាំពាក្យក្រសួងបរិស្ថាន លោក ខ្វៃ អាទិត្យា បានទេ នៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា។ ទោះជាយ៉ាងណា កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែកក្កដា ក្រសួងបរិស្ថានបានបង្ហោះលិខិតរបស់មេធាវី ដែលកោះហៅ លោក ម៉ា ចិត្រា ឲ្យចូលបំភ្លឺ នៅលើបណ្ដាញសង្គមដោយតម្រូវឲ្យលោក ម៉ា ចិត្រា ទៅជួបមេធាវីរបស់ក្រសួងបរិស្ថាន នៅថ្ងៃទី៣ ខែសីហា ដើម្បីផ្ដល់ព័ត៌មាន និងភស្តុតាង ឲ្យទៅមេធាវីរបស់ក្រសួងពាក់ព័ន្ធបទល្មើសព្រៃឈើ នៅតំបន់ព្រៃឡង់។
បើទោះជាបែបនេះក្ដី ពលរដ្ឋលេងបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុក បានរិះគន់ក្រសួងបរិស្ថាន ដែលកោះហៅសកម្មជនការពារបរិស្ថាន ប៉ុន្តែបែរជាមិនស្រាវជ្រាវរកជនល្មើស និងមន្ត្រីពាក់ព័ន្ធដែលបណ្ដោយឲ្យមានបទល្មើសព្រៃឈើនៅតំបន់ការពារ។ពួកគាត់យល់ថា ទង្វើរបស់ក្រសួងបរិស្ថាននេះ គឺជាការប្រើប្រាស់តាក់តិចនៅក្នុងការគំរាមកំហែងសកម្មជនបរិស្ថាន និងបង្ហាញពីមន្ត្រីរបស់ក្រសួងបរិស្ថានមិនមានសមត្ថភាព ក្នុងការទប់ស្កាត់បទល្មើសព្រៃឈើ និងការពារធនធានធម្មជាតិនៅតំបន់នោះទេ។ លើកពីនោះពួកគាត់ដាក់ការសង្ស័យថា មន្ត្រីបរិស្ថាននៅតំបន់នោះ អាចទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីជនល្មើស ទើបមន្ត្រីទាំងនោះ មិនបង្ក្រាបបទល្មើសនៅក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់។
កន្លងទៅថ្មីៗនេះ សហគមន៍ព្រៃឡង់ និងសកម្មជនបរិស្ថាន ចុះល្បាតរកឃើញបទល្មើសចម្រុះនៅក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់ ខេត្តព្រះវិហារ ដោយក្រុមជនល្មើសត្រូវបង់លុយឲ្យមន្ត្រីបរិស្ថានចំនួន៣០ម៉ឺនរៀល ជាថ្នូរក្នុងការចូលទៅកាប់ឈើធ្វើអាជីវកម្ម និងជួយការពារសុវត្ថិភាពដល់ជនល្មើសទាំងនោះ។
រីឯ អ្នកស្រាវជ្រាវ និងឃ្លាំមើលធនធានធម្មជាតិនៅកម្ពុជា លោក សេង សុខហេង លើកឡើងថា ការកោះហៅសកម្មជនបរិស្ថានទៅជួបបែបនេះ ហាក់បង្ហាញថាក្រសួងគ្មានសមត្ថភាពទប់ស្កាត់បទល្មើសព្រៃឈើ ហើយជាការដាក់គំនាបទៅលើសកម្មជន និងសហគមន៍ព្រៃឡង់ ពីព្រោះកន្លងទៅទាំងអង្គការជាតិ និងអន្តរជាតិ បានចេញផ្សាយរបាយការណ៍ជាបន្តបន្ទាប់ អំពីបទល្មើសព្រៃឈើ និងមន្ត្រីឃុបឃិតជាមួយឈ្មួញ កាប់ឈើនៅតំបន់ព្រៃឡង់ ប៉ុន្តែក្រសួងសាមី និងរដ្ឋាភិបាលគ្មានវិធានការនោះឡើយ។
លោក សេង សុខហេង៖ «ចេញលិខិតត្រឹមថ្កោលទោសបទល្មើសព្រៃឈើកាប់រុករាន ដីប្រមាណរាប់រយហិកតារនៅព្រំប្រទល់ស្ទឹងត្រែងព្រះវិហារ ចាត់វិធានការត្រឹមថ្កោលទោស ប៉ុន្តែសកម្មជនព្រៃឈើ បរិស្ថាន និយាយពីរឿងរ៉ាវមានទាំងវីដេអូ បែរជាហៅគេទៅជួបមិនព្រមសើបអង្កេត»។
ដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់មានផ្ទៃដីជិត ៥សែន (៤៨៩.៦៦៣) ហិកតារ ជាប់ខេត្តចំនួន៤ រួមមាន ខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង ព្រះវិហារ និងខេត្តកំពង់ធំ ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាល បង្កើតជាតំបន់ដែនជម្រកសត្វព្រៃនៅក្នុងឆ្នាំ២០១៦។ ប៉ុន្តែរយៈពេលជិត ១០ឆ្នាំមកនេះ អង្គការជាតិនិងអន្តរជាតិ បានចេញរបាយការណ៍ជាបន្តបន្ទាប់ថា ដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់តែងតែរងការកាប់ឈើធ្វើអាជីវកម្ម និងកាប់ទន្ទ្រានដីព្រៃយកធ្វើជាកម្មសិទ្ធិពីសំណាក់ក្រុមឈ្មួញ និងក្រុមហ៊ុនដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចនៅជុំវិញតំបន់នោះយ៉ាងអនាធិបតេយ្យ។ បច្ចុប្បន្នដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់ ត្រូវបានក្រុមហ៊ុនឯកជនចំនួន៥ កំពុងច្បាមយកធនធានរ៉ែផ្សេងគ្នា នៅជុំវិញតំបន់ព្រៃឡង់ ក្នុងភូមិសាស្ត្រ ខេត្តព្រះវិហារ ស្ទឹងត្រែង កំពង់ធំ និងខេត្តក្រចេះ កំពុងធ្វើឲ្យធនធានធម្មជាតិនៅតំបន់ព្រៃឡង់ រងវិនាសកម្មធ្ងន់ធ្ងរ៕
