សហរដ្ឋអាមេរិកជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ពន្លឿនយុទ្ធនាការបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកអនឡាញ និងធានាថា មេខ្លោង ព្រមទាំងប្រតិបត្តិការពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ត្រូវបានចាប់ខ្លួន និងយកមកផ្ដន្ទាទោសតាមច្បាប់។ អ្នកឃ្លាំមើលលើកឡើងថា សហរដ្ឋអាមេរិក និងបណ្ដាប្រទេសលោកសេរីធំៗនៅមិនទាន់មានទំនុកចិត្តលើបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញនៅឡើយ ដោយសារតែរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគ្មានឆន្ទៈស៊ើបអង្កេត និងអនុវត្តច្បាប់លើក្រុមឧកញ៉ា និងឈ្មួញគ្រាក់ៗ ដែលរងការចោទប្រកាន់ថា កាងពីក្រោយឧស្សាហកម្មឆបោកតាមអនឡាញ។
កម្ពុជា និងសហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រកាសពីការប្ដេជ្ញាពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធ ដើម្បីរុះរើមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកតាមអនឡាញ និងការលើកកម្ពស់ភាពជាដៃគូរវាងស្ថាប័នអនុវត្តច្បាប់នៃប្រទេសទាំងពីរ។
ការប្ដេជ្ញានេះធ្វើឡើងនៅក្នុងជំនួបរវាងប្រធានលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មការចំពោះកិច្ចប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា លោក ឆៃ ស៊ីណារិទ្ធ និងភារធារីសហរដ្ឋអាមេរិក អ្នកស្រី អាឡិចស៍ ហ្ស៊ីតថល (Aleks Zittle) កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែកក្កដា។ ស្ថានទូតអាមេរិកប្រចាំកម្ពុជាឱ្យដឹងតាមរយៈទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់ខ្លួនថា ក្នុងជំនួបនេះគឺផ្ដោតសំខាន់លើកិច្ចពិភាក្សា ដើម្បីពង្រឹងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរួមក្នុងការបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន ជាពិសេសអំពើឆបោកអនឡាញ ដែលក្រុមជនល្មើសកំណត់គោលដៅលើពលរដ្ឋអាមេរិក។
ក្នុងជំនួបនោះ ភារធារីសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំកម្ពុជា អ្នកស្រី អាឡិចស៍ ហ្ស៊ីតថល (Aleks Zittle) បានទទួលស្គាល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់គណៈកម្មការក្នុងការបង្ក្រាបមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកតាមអនឡាញក្នុងរយៈពេលមួយឆ្នាំកន្លងមក។ ទន្ទឹមគ្នានេះ អ្នកស្រីបានជំរុញឱ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាពន្លឿនយុទ្ធនាការនេះបន្ថែមទៀត ដោយធានាថា ទាំងអ្នកប្រតិបត្តិការ និងមេខ្លោងនៅពីក្រោយបណ្ដាញឆបោកតាមអនឡាញ ត្រូវបាននាំខ្លួនមកទទួលខុសត្រូវ និងផ្ដន្ទាទោសស្របតាមច្បាប់។
ជាការឆ្លើយតប ប្រធានលេខាធិការដ្ឋានគណៈកម្មការប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា លោក ឆៃ ស៊ីណារិទ្ធ អះអាងថា រដ្ឋាភិបាលនឹងបន្តអនុវត្តយុទ្ធនាការបោសសម្អាតឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញជាបន្តបន្ទាប់ និងដោយម៉ឺងម៉ាត់។ លោកបញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធរនឹងចាត់វិធានការតាមផ្លូវច្បាប់យ៉ាងតឹងរ៉ឹងចំពោះមេខ្លោង អ្នកសមគំនិត អ្នកប្រព្រឹត្ត និងអ្នកផ្ដល់មធ្យោបាយ ឬសម្របសម្រួលដល់សកម្មភាពឧក្រិដ្ឋកម្ម ស្របតាមច្បាប់ជាធរមាន។
ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសអូស្ត្រាលី លោក ស៊ឹង សែនករុណា លើកឡើងថា សហរដ្ឋអាមេរិក និងបណ្ដាប្រទេសប្រជាធិបតេយ្យធំៗ នៅតែមិនទាន់មានទំនុកចិត្តលើយុទ្ធនាការបង្ក្រាបឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជានៅឡើយ។ លោកយល់ថា មូលហេតុសំខាន់ គឺដោយសារការបង្ក្រាបធ្វើឡើងបែប «វែកចក» មិនចំមេខ្លោងពិតប្រាកដ ដែលធ្វើឱ្យបណ្ដាញឧក្រិដ្ឋជនផ្លាស់ទីតាំងប្រតិបត្តិការពីកន្លែងមួយទៅកន្លែងមួយ។ លោកបន្ថែមថា រដ្ឋាភិបាលក៏មិនបានបង្ហាញឆន្ទៈពិតប្រាកដក្នុងការស៊ើបអង្កេតលើមន្ត្រី និងអ្នកជំនួញមានងារជាឧកញ៉ាមួយចំនួន ដែលរងការចោទប្រកាន់ឈរកាងឧស្សាហកម្មឆបោកតាមអនឡាញនោះដែរ។
លោក ស៊ឹង សែនករុណា៖ «បើសិនជាការសហការដោយសន្តិវិធី ចាត់វិធានការទៅលើអ្នកដែលមានអំណាចនៅពីក្រោយខ្នងអីទាំងអស់ហ្នឹងមិនទាន់ចាត់វិធានការបាន អ៊ីចឹងសហរដ្ឋអាមេរិកនៅតែមិនមានទំនុកចិត្តទៅលើការបង្ក្រាបឆបោកអនឡាញហ្នឹងដដែលទេ ប៉ុន្តែបើសិនជាចាត់វិធានការដែលគេអាចជឿជាក់បាន អាហ្នឹងទើបអាចបញ្ចប់បាន។ ទន្ទឹមនឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ ខ្ញុំជឿជាក់ថា កម្ពុជាក៏ពិបាកក្នុងការដកឃ្លាយកលេស ឬក៏ហេតុផលមិនចាត់វិធានការដែរ ពីព្រោះបើសិនជាជាប់ពាក់ព័ន្ធជាមួយនឹងការសហការធ្វើការស៊ើបអង្កេតអីទាំងអស់ហ្នឹងហើយ ខ្ញុំមានទំនុកចិត្តខ្ពស់ជាមួយនឹងខាងសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយសារតែសហរដ្ឋអាមេរិកគេមានអ្នកជំនាញបច្ចេកទេស និងមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការធ្វើកិច្ចការងារហ្នឹង»។
សហរដ្ឋអាមេរិក និងបណ្ដាប្រទេសសម្ពន្ធមិត្ត ដូចជាចក្រភពអង់គ្លេសជាដើម បានបង្ហាញក្ដីកង្វល់ជាបន្តបន្ទាប់ចំពោះការរីករាលដាលនៃឧស្សាហកម្មឆបោកតាមអនឡាញនៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ប្រទេសទាំងនេះលើកឡើងថា កម្ពុជាបានក្លាយជាទីតាំងមូលដ្ឋានមួយរបស់បណ្ដាញឧក្រិដ្ឋជនឆ្លងដែន ដែលបានធ្វើប្រតិបត្តិការឆបោកលុយពីពលរដ្ឋអាមេរិក និងជនរងគ្រោះនៅជុំវិញពិភពលោកក្នុងទំហំទឹកប្រាក់រាប់សិបពាន់លានដុល្លារជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ តាមរយៈក្ដីកង្វល់នេះ សហរដ្ឋអាមេរិក និងចក្រភពអង់គ្លេសក៏បានចាត់វិធានការជាបន្តបន្ទាប់តាមរយៈការប្រកាសដាក់ទណ្ឌកម្មលើក្រុមហ៊ុន និងមនុស្សជំនិតនឹងក្រុមគ្រួសាររដ្ឋាភិបាលត្រកូល ហ៊ុន ដែលអាមេរិករកឃើញថា ពួកគេបានជាប់ពាក់ព័ន្ធដោយផ្ទាល់ និងជាអ្នកកាងឧស្សាហកម្មឆបោកតាមអនឡាញនៅកម្ពុជា។ អ្នកទាំងនោះរួមមាន សមាជិកព្រឹទ្ធសភាមកពីគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាលោក លី យ៉ុងផាត់ សមាជិកព្រឹទ្ធសភា និងជាម្ចាស់កាស៊ីណូក្រោន លោក កុក អាន ទីប្រឹក្សាលោក ហ៊ុន សែន លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត គឺឧក្រិដ្ឋជន ចេន ហ្ស៊ី ព្រមទាំងអ្នកជំនួញ និងបុគ្គលមួយចំនួនទៀតដែលមានទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធនឹងរដ្ឋាភិបាលត្រកូល ហ៊ុន។
ក្រៅពីនេះ សមាជិកសភាអាមេរិកក៏បានស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកពិចារណាដាក់ទណ្ឌកម្មលើមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់កម្ពុជាមួយចំនួនទៀតរួមមាន លោក ស សុខា លោក ស ថេត លោក នេត សាវឿន ប្រធានក្រុមហ៊ុន ហួយវ័ន ផេ លោក ហ៊ុន តូ ព្រមទាំងសាច់ញាតិ និងបក្ខពួកនៃក្រុមគ្រួសារត្រកូល ហ៊ុន ជាង ១០នាក់ទៀត ដោយដាក់ឈ្មោះពួកគេក្នុងបញ្ជីបុគ្គលដែលស្នើឱ្យទទួលរងទណ្ឌកម្មដោយសារតែពាក់ព័ន្ធនឹងអំពីឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញ។
ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសអូស្ត្រាលី លោក ស៊ឹង សែនករុណា លើកឡើងថា ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាពិតជាចង់ស្ដារមុខមាត់ និងកិត្តិយសកម្ពុជាលើឆាកអន្តរជាតិមែននោះ ត្រូវហ៊ានធ្វើកំណែទម្រង់ស៊ីជម្រៅ ដោយបើកការស៊ើបអង្កេតដោយឯករាជ្យ និងចាត់វិធានការតាមផ្លូវច្បាប់លើមេខ្លោង បក្ខពួក និងបុគ្គលទាំងអស់ដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងបណ្ដាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញ។ ទោះជាយ៉ាងណា លោកវាយតម្លៃថា ឧស្សាហកម្មឆបោកតាមអនឡាញនឹងបំផ្លាញកេរ្តិ៍ឈ្មោះ និងសេដ្ឋកិច្ចជាតិក្នុងរយៈពេលយូរអង្វែងទៀត ដោយសារតែអ្នកដែលពាក់ព័ន្ធជាមេខ្លោងសំខាន់ៗសុទ្ធសឹងតែជាអ្នកធ្វើជំនួញរកលុយចិញ្ចឹមគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងកំពុងរស់នៅក្រៅសំណាញ់ច្បាប់ក្រោមការការពារដោយរដ្ឋាភិបាលត្រកូល ហ៊ុន នៅឡើយ៕
