

អង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិ (Amnesty International) បានអះអាងថា យុទ្ធនាការបង្ក្រាបមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកតាមអនឡាញទូទាំងប្រទេសនៅកម្ពុជា បានបរាជ័យក្នុងការការពារជនរងគ្រោះពីការជួញដូរមនុស្ស និង បានទុកឱ្យជនរងគ្រោះនៃការជួញដូររងទុក្ខវេទនាដោយប្រឈមនឹងការកេងប្រវ័ញ្ច និងការរំលោភបំពាន។ អង្គការដដែលថា ការបរាជ័យនេះគឺ ដោយសារតែអាជ្ញាធរ ខកខានក្នុងការកំណត់អត្តសញ្ញាណជនរងគ្រោះនៃការជួញដូរ និងមានការគប់គិតគ្នារវាងសមត្ថកិច្ច និងក្រុមឧក្រិដ្ឋជន ដោយបានអនុញ្ញាតឱ្យក្រុមឆបោកគេចវេសពីការវាយឆ្មក់។
នៅក្នុងរបាយការណ៍ថ្មីមួយរបស់ អង្គការ Amnesty International ដែលចេញផ្សាយ នៅថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា បានឱ្យដឹងថា ទោះបីជារដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានអះអាងពីជោគជ័យនៃយុទ្ធនាការបង្ក្រាបក៏ដោយ ក៏លទ្ធផលជាក់ស្តែងនៅមានកម្រិត ហើយជនរងគ្រោះជាច្រើនមិនទទួលបានការការពារ ឬជំនួយដែលពួកគេគួរតែទទួលបានឡើយ។
អង្គការ Amnesty International បានឲ្យដឹងថា គិតត្រឹមខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ខ្លួនបានកំណត់អត្តសញ្ញាណទីតាំងមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកចំនួន ៨៦ កន្លែងនៅកម្ពុជា ក្នុងនោះមាន ៣៣ កន្លែងដែលទើបត្រូវបានរកឃើញថ្មី។ ក្រុមស្រាវជ្រាវបានសម្ភាសន៍ជនរងគ្រោះនៃការជួញដូរចំនួន ៧៣នាក់ មកពី១៦ប្រទេសដែលត្រូវបានជួញដូរចូលទៅក្នុងក្រុមឆបោកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា បានរៀបរាប់ពីការរងគ្រោះដោយការជួញដូរមនុស្ស ពលកម្មដោយបង្ខំ ទារុណកម្ម ការរំលោភផ្លូវភេទ និងការឃុំខ្លួនដោយខុសច្បាប់នៅក្នុងមជ្ឈមណ្ឌលទាំងនោះ។
អង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិបានចោទប្រកាន់ថា មានការគប់គិតគ្នារវាងសមត្ថកិច្ច និងក្រុមឧក្រិដ្ឋជនបានអនុញ្ញាតឱ្យក្រុមឆបោកគេចវេសពីការវាយឆ្មក់ និងមានការរាយការណ៍ច្រើនអំពីអំពើហិង្សាផ្លូវភេទ ហើយគ្មានជនរងគ្រោះណាម្នាក់ដែល Amnesty Internationalសម្ភាសន៍ត្រូវបានត្រួតពិនិត្យសម្រាប់ការកំណត់អត្តសញ្ញាណនៃការជួញដូរមនុស្ស ឬជាជនរងគ្រោះដោយអាជ្ញាធរកម្ពុជានោះទេ។
ជុំវិញបញ្ហានេះ ប្រធានអង្គការប្រជាធិបតេយ្យខ្មែរ ដែលមានមូលដ្ឋាននៅប្រទេសអូស្ត្រាលី លោកស៊ឹង សែនករុណា ប្រាប់ទូរទស្សន៍អាស៊ីសេរីថា លោកយល់ស្របជាមួយនឹងការ រកឃើញរបស់អង្គការលើកលែងទោសអន្តរជាតិ ពីព្រោះបើពិនិត្យអំពីការបង្ក្រាបនាពេលកន្លងមក ហាក់ដូចជាមិនធ្វើឡើងក្នុងន័យជាបច្ចេកទេស និងការអនុវត្តច្បាប់ឲ្យបានត្រឹមត្រូវនោះទេ។ លោកថា មានរូបភាពជាច្រើន ដូចជាការរត់ចេញប្រសាច សមត្ថកិច្ចហាក់ដូច ជាបណ្ដែតបណ្ដោយ នៅពេលដែលបង្ក្រាប ធ្វើឲ្យមានការពិបាកក្នុងការកំណត់ថា អ្នកណាជាជនរងគ្រោះ និងអ្នកណាជាជនល្មើស។
លោក ស៊ឹង សែនករុណា៖ «កន្លែងខ្លះទៅទៀតគឺមុននឹងបង្ក្រាបហ្នឹងគឺមានការជម្លៀសជនប្រព្រឹត្តហ្នឹងចេញ ឬក៏ជនរងគ្រោះចេញ ពីកន្លែងដែលកំពុង ត្រូវបានចាប់ជំរិតអនឡាញអីទាំងអស់ហ្នឹងឯង អ៊ីចឹងវាជារូបភាពមួយដែលខាង Amnesty រកឃើញខ្ញុំគិតថា រកឃើញមិនខុសអ្វីនោះទេ អ៊ីចឹងបើកាលណានៅតែបណ្ដែតបណ្ដោយសហការជាមួយនឹងឧក្រិដ្ឋជន ក្នុងការប្រកបរបរឆបោកអនឡាញនេះ ខ្ញុំគិតថាប្រទេសកម្ពុជានៅតែបន្តជាប់ឈ្មោះស្អុយគគ្រុកនៅក្នុងពិភពលោកនិងហើយ»។
លោក ស៊ឹង សែនករុណា បន្ថែមទៀតថា ការបណ្តែតបណ្តោយមិនបង្ក្រាបឲ្យបានត្រឹមត្រូវនេះ នឹងធ្វើឲ្យកម្ពុជាបាត់បង់អ្នកដែលប្រកបមុខរបរ ឬជំនួញសុចរិត មករកស៊ីជាមួយ ដោយសារ គេភ័យខ្លាចក្នុងការចាប់ជំរិត ពីក្រុមឧក្រិដ្ឋជន ហើយកម្ពុជានឹងបន្តរងគ្រោះដោយវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ បន្តទៅទៀត។
ជុំវិញ បញ្ហានេះ អ្នកនាំពាក្យអគ្គស្នងការដ្ឋាននគរបាលជាតិ លោក ឆាយ គឹមខឿន បានថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកថា អាជ្ញាធរអនុវត្តតាមនីតិវិធី ដើម្បីស៊ើបអង្កេត និងកំណត់អត្តសញ្ញាណមនុស្សដែលត្រូវបានរកឃើញក្នុងអំឡុងពេលប្រតិបត្តិការប្រឆាំងនឹងក្រុមឧក្រិដ្ឋជនឆបោក។ លោកថា មន្ត្រីបានបំបែកជនរងគ្រោះ ពីជនល្មើសតាមរយៈការសួរចម្លើយ និងផ្តល់កន្លែងស្នាក់នៅ និងអាហារក្នុងអំឡុងពេលដំណើរការកំណត់អត្តសញ្ញាណ។ លោកថា អាជ្ញាធរបានធ្វើការកំណត់អត្តសញ្ញាណដោយប្រុងប្រយ័ត្នបំផុត។
ទោះជាយ៉ាងណា រដ្ឋាភិបាលនៃក្រុមគ្រួសារត្រកូល ហ៊ុន រងការចោទប្រកាន់ថា ពាក់ព័ន្ធនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញជាពិសេសតាមរយៈការជួយលាក់បាំង និងផ្ដល់សញ្ជាតិខ្មែរដល់ឧក្រិដ្ឋជន ដើម្បីឱ្យពង្រីកមជ្ឈមណ្ឌលឆបោកតាមអនឡាញនៅកម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ សមាជិកក្រុមគ្រួសារត្រកូល ហ៊ុន ដូចជាលោក ហ៊ុន តូ ជាដើម រួមទាំងមន្ត្រីកំពូលៗមួយចំនួនទៀតដែលមានតួនាទីជាឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីផង ក៏ត្រូវបានសមាជិកសភាអាមេរិកដាក់ចូលក្នុងបញ្ជីខ្មៅ ដើម្បីស្នើឱ្យដាក់ទណ្ឌកម្មដោយសារតែពាក់ព័ន្ធនឹងឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកតាមអនឡាញ។ លើសពីនេះ អាមេរិក ក៏បានដាក់ទណ្ឌកម្មទៅលើសមាជិកព្រឹទ្ធសភាបក្សកាន់អំណាចលោក កុក អាន លោក លី យ៉ុងផាត់ និងមនុស្សមួយចំនួនប៉ុន្តែពួកគេ នៅតែមានសេរីភាពនៅកម្ពុជា។
លើសពីនេះ កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែឧសភា គណៈកម្មាធិការពិសេសស្ដីពីប្រទេសចិនរបស់សភាអាមេរិក បានបើកសវនាការស្តាប់សក្ខីកម្មរបស់អ្នកជំនាញបីរូប ពាក់ព័ន្ធនឹងការកើនឡើងនៃបណ្ដាញឆបោកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងគណបក្សកុម្មុយនិស្តចិនដែលកំណត់គោលដៅលើជនជាតិអាមេរិក”។ អ្នកជំនាញមួយរូបគឺលោក ជេកុប ស៊ីមស៍ (Jacob Sims) បានព្រមានថា ប្រទេសកម្ពុជា កំពុងក្លាយជា“ស្ថាបត្យកម្មរដ្ឋឆបោក” រឺ«រចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋឆបោក» ដោយសារបណ្ដាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន មកពីប្រទេសចិន បានជ្រៀតចូលទៅក្នុងរចនាសម្ព័ន្ធនយោបាយ និងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសកម្ពុជាតាមរយៈប្រព័ន្ធបីស្រទាប់ រួមមាន ទុនបរទេស ការការពារពីឧកញ៉ាក្នុងស្រុក និងអ្នកសម្របសម្រួលនយោបាយកម្រិតកំពូល៕









